Home / اخبار علمی / کشف دورترین سیاره فراخورشیدی

کشف دورترین سیاره فراخورشیدی

محققان با استفاده از تلسکوپ “اسپیتز” ناسا موفق به کشف یک غول گازی در فاصله 13000 سال نوری از منظومه خورشیدی(در نزدیکی برآمدگی مرکزی راه شیری) شدند.
یکی از ماموریت‌های مهم این تلسکوپ آن است که بفهمد چگونه سیارات فراخورشیدی در سرتاسر راه شیری پراکنده شدند.

 
spitzer

خورشید در یکی از بازوهای بیرونی راه شیری همانطور که در تصویر میبینید از مرکز راه شیری به اندازه حدود 29000 سال نوری فاصله دارد

جنیفر یی(jennifer yee) از مرکز علوم اخترفیزیک هاروارد می‌گوید ما اطلاعات زیادی در مورد سیاراتی که ممکن است نزدیک برآمدگی مرکزی راه‌شیری باشند نمی‌دانیم و این مشاهدات برای همین برای ما مهم است.
این سیاره که به‌عنوان دورترین سیاره شناخته‌ شده‌ی ورای منظومه خورشیدی ما هست توسط تکنیک میکرو لنزیک یافت شده است. این تکنیک زمانی استفاده می‌شود که سیاره از جلوی ستاره‌ی میزبانش عبور کند تا بتوانند اختلاف نورش را اندازه بگیرند، و گرانش آن همچون یک لنز کار کند و روی نور تاثیر بگذارد. از طریق روش میکرولنزیک تاکنون حدود سی سیاره در چند هزار سال نوری از ما کشف شده است.
از طریق همین تکنیک و با استفاده از تلسکوپ کپلر(معروف به شکارچی سیارات) ما توانسته ایم حدود 1000 سیاره فراخورشیدی در همسایگی منظومه‌مان کشف کنیم، اما مشکلی که دارد این است که نمی‌توان فاصله دقیق سیاره مذکور را با ستاره میزبانش دقیق برآورد کرد. حتی به‌علت عبور یک ستاره نزدیک از جلوی ستاره دورتر نیز باعث مشکل شدن اندازه گیری فاصله واقعی آن‌ها می‌شود.

نتیجه اینکه مکان دقیق این 30 سیاره‌ای که با تکنیک لنزیک کشف شده‌اند را نمی‌توان اندازه‌گیری و تخمین دقیق زد. اینجاست که تلسکوپ اسپیتزر کارساز می‌افتد. اسپیتزر به دور خورشید می‌چرخد و فاصله ای برابر با 207 میلیون کیلومتر نسبت به زمین دارد(یعنی خیلی دور تر از فاصله ای که زمین از خورشید دوراست، چرا که فاصله زمین تا خورشید 150 میلیون کیلومتر میباشد).

ستاره‌شناسان از طریق اختلاف منظر، مشکل میکرولنزیک را برطرف می‌کنند. یعنی اینکه وقتی همزمان رصدخانه‌ای در زمین ستاره‌ای خاص را زیر نظر می‌گیرد و تلسکوپ اسپیتزر نیز در فاصله‌ای دور از زمین همین‌کار را انجام می‌دهد از طریق اختلاف منظر نیز سعی می‌کنند مشکلات مربوطه را برطرف کنند.
تلسکوپ‌های زمینی وفتی با رویداد میکرولنزیک روبه‌رو می‌شوند به ستاره‌شناسان آلارم می‌دهند. همزمان نیز تلسکوپ اسپیتزر مشاهده می‌کند در کل اختلاف منظر تقریبن به مدت 40 روز طول می‌کشد.
اسپیتزر و تیم تحقیقاتی آن پس از سه روز از دریافت این آلارم شروع به بررسی‌های مربوطه می‌کند.

در مورد سیاره مربوطه یافت شده، مدت زمان رویداد میکرولنزیک به طور غیرمعمولی زیاد شد و تا 150 روز رسید! هم اسپتیزر و هم OGLE نوسان نوری سیاره‌ی مورد نظر از مقابل ستاره میزبانش را ثبت کردند، اما اسپیتزر 20 روز زودتر آن را دید.

با استفاده از تاخیر بین این دو تلسکوپ زمینی و فضایی ستاره شناسان توانستند که فاصله بین سیاره و ستاره میزبانش را بیابند.
دانستن فاصله مربوطه، به دانشمندان این اجازه را می‌دهد که جرم سیاره را نیز تعین کنند که جرم مربوط به سیاره کشف شده حدودن نصف سیاره مشتری ماست.  

مترجم : آرش آریامنش

منبع : Nasa.gov

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*

Scroll To Top